Gravensteen Gent

Ah, het Gravensteen. Als er iets was wat ik tijdens mijn tripje Gent écht wilde zien, was het dit wel. Waarom? Ik weet het niet. Ik denk omdat het er zo oud uitziet. Middeleeuws. Dat doet iets met me.

Een maand geleden ben ik het dan ook gaan bezoeken. Het was letterlijk aankomen in Gent, tram zoeken, opstappen, afstappen en richting het Gravensteen! Ik was echt onder de indruk van dit gebouw. Dus gingen we ook meteen binnen!

Gravensteen Gent

Gravensteen Gent

Gravensteen Gent

Even wat geschiedenis, waarvoor ik de site gravensteengent.be bedank: Arnulf I (918-965), graaf van Vlaanderen, liet de eerste middeleeuwse versterking bouwen op deze hoge zandduin, omarmd door de Leie en moerassige oevers. Deze versterking omvatte een centraal houten gebouw met verscheidene houten bijgebouwen.

Begin elfde eeuw werd de centrale houtbouw vervangen door een stenen residentie die bestond uit drie grote zalen boven elkaar en een stenen trappenhuis. Men maakte hiervoor gebruik van Doornikse kalksteen in visgraatmotief, aangevuld met recuperatiemateriaal. De monumentale stenen trap, de lichtopeningen, de wandhaarden en de latrines getuigen van een voor die tijd behoorlijke luxe en comfort. Waarschijnlijk was er ook een toren. Deze bouwfase wordt toegeschreven aan graaf Boudewijn IV (938-1035) of graaf Boudewijn V (1035-1067) en ging samen met een reorganisatie binnen het graafschap Vlaanderen, waarbij het Gravensteen het centrum van een gewestelijke eenheid of burggraafschap werd.

Nicky in het Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Een eeuw later ontstond het mottekasteel met een opperhof en een voorhof. Mottekastelen waren algemeen verspreid in de elfde en de twaalfde eeuw. Met de aarde uit de rondom gegraven gracht werd een motteheuvel aangelegd bij het stenen zaalgebouw. Daardoor werd de benedenverdieping kelder en de vroegere eerste bovenverdieping hoofdverdieping.

Op het motteplateau werden allerlei houten bijgebouwen opgetrokken. Een stenen toegangspoort en een omheining bakenden het opperhof (huidige Gravensteen) af van het voorhof met nutsgebouwen (het huidige Sint-Veerleplein).

Deze ingrijpende wijziging is toe te schrijven aan graaf Diederik van de Elzas (1128-1168), de vader van Filips van de Elzas, en gebeurde om het prestige van de graaf van Vlaanderen tegenover de vorst en andere edelen, burgers of ondergeschikten te demonstreren.

In 1176 teisterde een brand het mottekasteel en de gebouwen van het voorhof.

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Vanaf 1865 begon de stad Gent samen met de Belgische staat in verschillende fasen de gebouwen van het vroegere opperhof terug te kopen uit particulier bezit. De acties van een kleine groep Gentenaars die zowel bij politici als in de publieke opinie een geest van monumentenzorg avant la lettre hadden aangewakkerd, waren de aanleiding voor dit initiatief.

Bij de ontmantelingwerken die in 1888 van start gingen, verdween nagenoeg alles wat niet in Doornikse steen was opgetrokken onder de sloophamer. Zo kwamen imposante resten van het middeleeuwse kasteel vrij. De restauratiewerken startten in 1893 en gingen verder op het voorbeeld van de Franse restaurateur Eugène Viollet-le-Duc. Architect Jozef De Waele koos voor een romantische interpretatie van het kasteel ten tijde van graaf Filips van den Elzas.

In 1907 werden de gerestaureerde delen van het Gravensteen opengesteld voor het publiek. Sinds de Wereldtentoonstelling van 1913 is het Gravensteen, naast de grootste toeristische pleister van Gent, ook een thuis voor heel wat culturele activiteiten, evenementen en feesten. Het wordt ook gebruikt door heel veel koppels die hier hun ja-woord willen geven.

Guillotine in het Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Zo hey, dat was heel wat geschiedenis. Als je meer wil lezen, kan je dat doen op dezelfde plek waar ik mijn info haalde: gravensteengent.be!

Het Gravensteen is ook bekend van de Slag om het Gravensteende grootste studentengrap aller tijden. Gentse studenten bezetten op 16 november 1949 het Gravensteen, naar het schijnt uit protest tegen de verhoging van de bierprijs en de vervanging van de helmen van de politie: van witte helmen naar blauwe kepies, waardoor ze opeens heel hard leken op postbodes of taxichauffeurs. Volgens enkele initiatiefnemers ging het dan weer over een grap die ontstond uit verveling.

Om te eindigen nog een hele hoop foto’s!

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

Gravensteen, Gent

 

Jup, daar zit ik dan asociaal te wezen

Inkomticket, ik moest €4 betalen, mijn zus Casey (de lucky bastard) mocht gratis

Belgian Heritage Gravensteen

Munt van het Gravensteen, van de Belgian Heritage collection

 

Gravensteen Gent

Informatie Gravensteen Gent
Prijs: €4 voor 19 tot 26-jarigen, onder de 19 gratis en erboven €8.
Adres: Sint-Veerleplein 11 – 9000 GENT
Bereikbaarheid: er stoppen diverse trams aan de tramhalte Gent Gravensteen.
Website: Gent.be | Visit Gent

3 Comments

  1. Hey lieve mensen

    Ik ben echt verheugd dat jullie zo hebben genoten van een bezoek aan het Gravensteen. We hebben sinds kort ook een website over het Gravensteen, waar je juiste historische info vindt en veel meer.

    Dit ter info, maak maar reclame zou ik zo zeggen!

    Groeten

    Tania

    verantwoordelijke erfgoed
    Historische Huizen Gent
    09/243.97.42

    Reply
  2. Ik vind het ook een mooie en indrukwekkend gebouw. Ik ben zelf van de omgeving van Gent dus kom hier wel regematig voorbij maar toch blijf ik altijd even staan om een kijkje te nemen.

    Reply

Leave a Reply